Hacı Bektaşi Veli Kültür ve Tanıtma Vakfı, Hacı Bektaş Veli Dergahı’nın vakfa iade edilmesi veya tahsis edilmesi talebiyle başlattığı süreci yargıya taşıdı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na yapılan başvurunun reddedilmesi üzerine vakıf, ret kararının iptali için Nevşehir İdare Mahkemesi’nde dava açtı.
Hacı Bektaşi Veli Kültür ve Tanıtma Vakfı dergahın kendi bünyesine verilmesi amacıyla Bakanlığa resmi başvuruda bulundu. Ancak Kültür ve Turizm Bakanlığı talebi uygun görmeyerek reddetti. Bunun üzerine vakıf, söz konusu ret işleminin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava açtı.
Dava, Nevşehir İdare Mahkemesi 2025/273 Esas numarasıyla görülüyor. İlk duruşmanın 26 Mart 2026 Perşembe günü saat 10.10’da yapılacak.
“Vakfedenin iradesi” ne anlama geliyor?
Dava dilekçesinde en dikkat çeken ifadelerden biri, dergahın mevcut kullanımının “vakfedenin iradesine uygun olmadığı” yönündeki iddia oldu.
Hukuki anlamda “vakfeden”, bir taşınmazı belirli bir amaçla vakıf haline getiren, yani bağışlayan kişiyi ifade ediyor. “Vakfedenin iradesi” ise o malın hangi amaçla kullanılmasının istendiğini anlatıyor.
Vakıf tarafı, Hacı Bektaş-ı Veli Dergahı’nın tarihsel olarak bir inanç ve ibadet merkezi olarak kurulduğunu, bu nedenle müze olarak kullanılmasının vakıf amacına uygun olmadığını savunuyor. Dilekçede, dergahın inanç merkezi niteliğinin korunması gerektiği belirtiliyor.
Emsal kararlar dayanak gösterildi
Vakfın avukatı Burak Aydın, Danıştay’ın Ayasofya ve Kariye kararlarını emsal olarak sunduklarını ifade etti. Bu kararlarda vakıf taşınmazlarının vakfiye amacına uygun kullanılmasının esas alındığını belirten vakıf tarafı, aynı ilkenin Hacı Bektaş Veli Dergahı için de geçerli olması gerektiğini savunuyor.
Dava dilekçesinde ayrıca, Bakanlığın ret kararının “kamu yararına uygun olmadığı” ve dergahın Alevi-Bektaşi toplumuna iade veya tahsis edilmesinin toplumsal barışa katkı sağlayacağı belirtiliyor.
Mahkemenin vereceği kararın, hem hukuki hem de toplumsal açıdan önemli sonuçlar doğurması bekleniyor. Dava süreci kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.
Hacı Bektaşi Veli Kültür ve Tanıtma Vakfı Hakkında
Hacı Bektaşi Veli Kültür ve Tanıtma Vakfı, 2013 yılında 50 bin Türk Lirası sermaye ile Hacı Bektaşi Veli Kültür ve Tanıtma Derneği tarafından kurulmuştur. Vakfın kuruluş amacı; tasavvuf kültürünün araştırılması, ortaya çıkarılması, geliştirilmesi ve korunması ile Hacı Bektaş Veli’nin öğretilerinin Türkiye’nin kültür hayatına ve uluslararası kültürel değerlere katkı sunacak şekilde ele alınması olarak belirtilmiştir.
Vakfın faaliyet alanları arasında; Hacı Bektaş Veli’nin düşünce sistemini araştırmak, belgelendirmek, geliştirmek ve gelecek kuşaklara aktarmak; seminer, panel, konferans ve kültürel etkinlikler düzenlemek; Anadolu Aleviliği inancının kültür ve felsefesini geniş kitlelere tanıtmak ve Alevi toplumunun inanç ve kültürel gereksinimlerine yönelik çalışmalar yürütmek yer almaktadır.
Vakfın merkezi İstanbul’dadır. Kuruluş süreci Bakırköy 4. Asliye Hukuk Mahkemesi kararı doğrultusunda tamamlanmıştır. Kurucu dernek tarafından vakfa İstanbul Bağcılar, Nevşehir Hacıbektaş ve Erzincan Çayırlı’da bazı taşınmazların tahsis edildiği belirtilmiştir.
Vakfın yönetim kurulu şu isimlerden oluşmaktadır:
Dinçer Türkmen, Zeynel Abidin Koç, Özgül Evcimen, Kazım Erdoğan, Servet Demir, Halil İbrahim İlter, Ayhan Arslan, Engin Sağlım, Satılmış Bayram Uzun, Cafer Keskin, Fevzi Akbaba ve Burhan Satun ile Murat Ateş.
