Köşektaş Köyü

Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesine bağlı Köşektaş Köyü, Herikli Türkmenleriyle ilişkilendirilen köklü geçmişi, adının oluşumuna dair anlatılan efsanesi, tarım ve hayvancılığa dayalı yaşamı ile bölgenin dikkat çeken köylerinden biri olmayı sürdürüyor.

Hacıbektaş'ın Köklü Türkmen Yerleşimlerinden Biri

Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesine bağlı Köşektaş Köyü, tarihî geçmişi ve kültürel değerleriyle öne çıkan yerleşimlerden biridir. Günümüzde 379 kişilik nüfusa sahip olan köy, yaz aylarında memleketlerine dönen hemşehrileriyle birlikte 1.000'in üzerinde nüfusa ulaşmaktadır.

Yaklaşık 18 bin dekarlık tarım arazisine ve 630 dekarlık meraya sahip olan Köşektaş'ta yaşamın temelini tarım ve hayvancılık oluşturmaktadır. Köy halkının önemli bir bölümü emekli olmakla birlikte üretim faaliyetlerini sürdürmektedir.

Herikli Türkmenlerinin Yerleşimlerinden Biri

Yerel anlatımlara göre Köşektaş Köyü'nün temelleri, 18. yüzyılın ortalarında Nevşehir'in gelişim sürecinde yürütülen iskân çalışmaları sırasında atılmıştır.

Bu dönemde, bugünkü Nevşehir şehir merkezinde, stadyum çevresine yerleştirilen Oğuzların Herikli Aşireti'ne mensup Türkmen topluluklarının, zamanla tarım ve hayvancılıkla uğraşmak amacıyla farklı bölgelere dağıldıkları anlatılmaktadır.

1800'lü yılların başlarında bu toplulukların bir kısmı Gülşehir, bir kısmı Hacıbektaş, bir kısmı ise Kozaklı çevresine yerleşerek yeni köyler kurmuştur. Köşektaş Köyü'nün de bu yerleşimlerden biri olduğu yerel kaynaklarda ifade edilmektedir.

Köşektaş Adının Hikâyesi

Köyün adıyla ilgili yörede kuşaktan kuşağa aktarılan dikkat çekici bir rivayet bulunmaktadır.

Anlatıya göre bir ermiş, develeriyle bu bölgeden geçerken namaz kılmak için konaklar. Bu sırada dişi deve ile yavrusu kaybolur. Uzun süre aramasına rağmen onları bulamayan ermiş, ellerini semaya açarak "Allah sizi olduğunuz yerde taş etsin." diye dua eder.

Rivayete göre o anda deve ile yavrusu taşa dönüşür. Bugün köyün kuzeyinde bulunan ve çevredeki coğrafi yapıya göre farklılık gösteren kaya oluşumlarının, halk arasında taş kesilen deve ve yavrusu olduğuna inanılmaktadır.

Köyün adının da yavru deve anlamına gelen "köşek" ile "taş" kelimelerinin birleşmesinden oluştuğu rivayet edilmektedir. Bu anlatı, köyün sözlü kültürünün önemli parçalarından biri olarak yaşatılmaktadır.

Tarım ve Hayvancılık Ön Planda

Köşektaş Köyü'nde ekonomik hayat büyük ölçüde tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır.

Geniş tarım arazileri sayesinde hububat üretimi yapılırken, mera alanları da hayvancılık faaliyetlerine katkı sağlamaktadır. Yıllardır üretim kültürünü sürdüren köy halkı, kırsal yaşamın geleneklerini yaşatmaya devam etmektedir.

Sosyal Yaşam ve Eğitim

Köyde bir Halk Kütüphanesi bulunmakta olup, kültürel faaliyetlere katkı sağlamaktadır. Ayrıca kamu hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla görev yapan bir memur bulunmaktadır.

Yaz aylarında köyüne dönen hemşehrilerle birlikte sosyal hayat yeniden canlanmakta, akrabalık bağları güçlenmekte ve geleneksel köy yaşamı tüm canlılığıyla sürmektedir. Halk şairi ve yazar Cemil Gören'de Köşektaş köyündendir.

Bugün Köşektaş Köyü

Başta Nevşehir, Kayseri, Ankara, İstanbul, İzmir ve Türkiye'nin farklı şehirlerinde yaşayan Köşektaşlılar için köy; yalnızca doğdukları yer değil, çocukluk anılarının, aile büyüklerinin hatıralarının ve Türkmen kültürünün yaşadığı ortak bir değerdir.

Tarihî geçmişi, Herikli Türkmenleriyle ilişkilendirilen kökeni, adını yaşatan efsanesi, üretime dayalı yaşamı ve güçlü dayanışma kültürüyle Köşektaş Köyü, Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesinin önemli kırsal yerleşimleri arasında yer almaktadır.

Derleyen: Haber Hacıbektaş

Katkılarından dolayı Köşektaş Köyü Muhtarı Emin Karatekin'e teşekkür ederiz.

HARİTA